Projektör tavan askısı uzunluğu, tavan yüksekliği ile perdenin üst kenarı arasındaki farka göre belirlenir: lens, perdenin üst kenarıyla aynı hizada ya da bu hizadan en fazla 10-15 cm yukarıda olmalıdır. 300 cm tavana kurulu, alt kenarı yerden 70 cm'de başlayan 183 cm yükseklikli bir perdede üst kenar 253 cm'ye gelir ve gereken sarkma 47 cm olur. Bu değer, 43-65 cm aralığında ayarlanabilen tavan askı aparatının ayar aralığının içine rahatça düşer.
Projektör Tavan Askısı Uzunluğu Neye Göre Belirlenir?
Askının sarkma miktarını belirleyen üç ölçü vardır: tavan yüksekliği, perdenin yerden başlama yüksekliği ve perdenin görüntü yüksekliği. Bu üçü belli olduğunda sarkma miktarı tek çıkarma işlemiyle bulunur: sarkma = tavan yüksekliği - (perde alt kenarı + perde yüksekliği).
Peak M120 motorlu perdenin görüntü alanı 244x183 cm'dir. Alt kenarı yerden 70 cm'de başlatıldığında perdenin üst kenarı 253 cm'ye çıkar. 300 cm tavanda bu perdenin üstünde 47 cm boşluk kalır ve askı tam bu boşluğu dolduracak uzunlukta ayarlanır. Askı uzunluğu projektörün gövde yüksekliğini de kapsadığı için, lens merkezi askının alt bağlantı noktasından birkaç santim daha aşağıda kalır.
Perde Üst Hizası Hesabı: Adım Adım
- Tavan yüksekliğini ölçün. Alçıpan asma tavan varsa ölçü bitmiş yüzeyden alınır, beton kottan değil.
- Perdenin alt kenar yüksekliğini belirleyin. Oturma düzeninde göz hizası genellikle 100-120 cm arasında olduğu için alt kenar 60-90 cm aralığında tutulur.
- Perde yüksekliğini ekleyin. Peak M120'de bu değer 183 cm, Peak G120'de 150 cm, Peak M180'de 274 cm'dir.
- Tavandan çıkarın. Kalan değer, askının sarkması gereken uzunluktur.
- Lens yüksekliğini kontrol edin. Lens merkezi perde üst kenarının 15 cm üzerini aşıyorsa görüntü yamuk düşer.
Hesabın çıktısı tek bir sayıdır ve bu sayı askı seçimini doğrudan belirler. 43-65 cm aralığının altında kalan sonuçlarda ayarlanabilir askı yerine kısa gövdeli bir bağlantı, üstünde kalan sonuçlarda ise uzatma borusu gerekir.
Tavan Yüksekliğine Göre Sarkma Tablosu
| Tavan yüksekliği | Perde alt kenarı | Perde üst kenarı (183 cm yükseklik) | Gereken sarkma | 43-65 cm askıya uygunluk |
|---|---|---|---|---|
| 260 cm | 50 cm | 233 cm | 27 cm | Aralığın altında |
| 280 cm | 60 cm | 243 cm | 37 cm | Aralığın altında |
| 300 cm | 70 cm | 253 cm | 47 cm | Uygun |
| 320 cm | 80 cm | 263 cm | 57 cm | Uygun |
| 340 cm | 90 cm | 273 cm | 67 cm | Uzatma gerekir |
Tablo, 183 cm yükseklikli bir perde için hazırlanmıştır ve perde yüksekliği değiştiğinde tüm satırlar kayar. Standart 280 cm tavanlı dairelerde ayarlanabilir askının minimum 43 cm'lik boyu çoğu zaman gereğinden uzundur; bu durumda perdenin alt kenarını 10-15 cm aşağı almak hesabı aralığın içine çeker.
Ölçü alırken dikkat edilecek bir ayrıntı da perde kasasının kendisidir. Motorlu perdelerde kasa, görüntü alanının üstünde ek yer kapladığı için tavandan sarkan askının önünü kesmemesi gerekir. Kasa ile askı arasındaki yatay mesafe en az birkaç santim bırakılmalıdır.
Lens Perde Üstünden Çok Yukarıda Kalırsa Ne Olur?
Projektör perdenin üst kenarından belirgin biçimde yukarıda kalırsa görüntü aşağı doğru daralan bir yamuk oluşturur. Yazılımsal keystone düzeltmesi bu yamukluğu görsel olarak toparlar, ancak bunu piksel atarak yapar ve görüntünün efektif çözünürlüğü düşer.
Keystone düzeltmesi açıkken 244x183 cm gibi büyük bir görüntüde ince yazılar ilk bozulan detaydır. Doğru askı uzunluğuyla kurulan bir sistemde keystone kapalı kalır ve projektörün tüm pikselleri kullanılır. Lens kaydırma (lens shift) özelliği olan cihazlar bu toleransı genişletir ama askı uzunluğu hesabını ortadan kaldırmaz.
Askı Uzunluğu Atış Mesafesini Etkiler mi?
Askının sarkma miktarı dikey hizayı belirler, yatay mesafeyi değiştirmez. Atış mesafesi perde genişliği ile cihazın atış oranının çarpımıdır ve askı uzunluğundan bağımsızdır. Yine de askı, cihazı sabit bir noktada tuttuğu için mesafeyi her kullanımda aynı değerde kilitler.
Sabit mesafenin pratik faydası, odak ve zoom ayarının bir kez yapılıp bir daha dokunulmamasıdır. Sehpa üzerinde çalışan sistemlerde cihaz her taşındığında mesafe değişir ve görüntü yeniden hizalanmak zorunda kalır. Tavan çözümüne ait ölçü aralıklarını askı aparatları kategorisinde yan yana karşılaştırabilirsiniz.
Asansörlü Aparat Hangi Durumda Mantıklı?
Projektörün görünmesini istemeyen kurulumlarda asansörlü ve kumandalı aparatlar kullanılır. Bu sistemler cihazı kullanım dışındayken tavan boşluğuna çeker, kullanım anında ise aşağı indirir. Peak Ask2 asansörlü kumandalı projeksiyon aparatı, sabit askının yerini alan bu türden bir çözümdür.
Asansörlü aparatın mantıklı olduğu iki senaryo vardır: asma tavan içinde cihaza ayrılmış bir hazne bulunması ve projektörün estetik olarak gizlenmesi gerekmesi. Sabit askı ise daha az hareketli parça içerdiği için günlük kullanımda daha az ayar ister. Peak Elektronik yerinde montaj hizmeti vermez; parça seçimi ve ölçü hesabı için telefonla destek sağlanır.
Sehpa ve Stand Kullanımında Yükseklik Nasıl Ayarlanır?
Tavana delik açılamayan kiralık dairelerde ya da taşınabilir kurulumlarda cihaz bir sehpa veya stand tablası üzerine yerleştirilir. Bu durumda lens yüksekliği tabla yüksekliğiyle sınırlanır ve perdenin alt kenarını yukarı almak yerine aşağı çekmek gerekir.
Masa üstü yerleşimde lens çoğu zaman perde merkezinin altında kalır; bu da görüntünün yukarı doğru genişleyen bir yamuk oluşturması anlamına gelir. Zemin perdeleri bu senaryoya yapısı gereği uyar, çünkü perdenin alt kenarı zemine çok yakın başlar ve lens hizası perdenin alt yarısına denk gelir.
Kurulum Öncesi Ölçü Kontrol Listesi
- Tavan tipi: Asma tavanda askı, beton veya taşıyıcı bir profile sabitlenmelidir; alçıpan tek başına yük taşımaz.
- Perde üst kenar kotu: Kasa, görüntü alanının üstünde ek yükseklik kapladığı için tavan boşluğu kasa dahil ölçülür.
- Lens merkez ekseni: Lens, perdenin yatay orta ekseniyle aynı düşey hatta olmalıdır.
- Kablo güzergahı: Askı uzunluğu HDMI ve güç kablosunun tavan içindeki çıkış noktasına göre de düşünülmelidir.
- Perde modeli: Ölçü hesabı için seçtiğiniz modelin görüntü yüksekliği şarttır; Peak M120 244x183 cm motorlu perde örneğinde bu değer 183 cm'dir.
Bu beş kalemin tamamı delik açılmadan önce bir kez kontrol edilirse, askı uzunluğu tek seferde doğru ayarlanır. Askı sarkması yanlış hesaplanan kurulumlarda genellikle perdenin tamamı yeniden sökülmek zorunda kalır.
Sonuç
Projektör tavan askısı uzunluğu için ezberlenecek tek formül şudur: sarkma = tavan yüksekliği - (perde alt kenarı + perde yüksekliği). 300 cm tavan, 70 cm alt kenar ve 183 cm perde yüksekliğiyle sonuç 47 cm çıkar ve 43-65 cm aralığında ayarlanabilen bir askı bu sarkmayı kademe kaybı olmadan karşılar. Tavanı 280 cm'nin altında olan mekanlarda perdenin alt kenarını aşağı almak, askıyı değiştirmekten daha pratik bir çözümdür.
Hesabınız 43-65 cm aralığına düştüyse Peak ayarlanabilir 43-65 cm projeksiyon tavan askı aparatı ölçü olarak doğrudan uygundur; aralığın altında kalan kurulumlarda kısa gövdeli bir bağlantı, üstünde kalanlarda uzatma borusu devreye girer. Projektörünüzü gizlemek istiyorsanız Peak Ask2 asansörlü aparat da aynı hesaba göre konumlanır. Tavan yüksekliğiniz ile perde modelinizi 0212 320 20 17 numarasına ileterek sarkma değerini teyit ettirebilirsiniz.