Asansörlü projeksiyon askı aparatı, kumandadan gelen sinyalle çalışan bir motor sayesinde projektörü tavan boşluğunun içinden aşağı indirir ve kullanım bitince aynı yoldan geri çeker. Bu sistemlerde cihaz, tavan içine gömülen kasetin içinde gizli durur; kumandaya basıldığında kapak açılır ve kızaklı mekanizma projektörü kullanım yüksekliğine kadar sarkıtır. Peak Ask2 de kumandalı bu çalışma mantığına dayanır. Böylece 234x132 cm Peak G106 ya da 265x150 cm Peak G120 gibi perdelerin bulunduğu bir odada tavanda sürekli görünen bir cihaz kalmaz.
Asansörlü Projeksiyon Askı Aparatı Nasıl Çalışır?
Sistem üç parçadan oluşur: tavan içine gömülen kaset, kaseti kapatan hareketli kapak ve projektörü taşıyan iniş mekanizması. Kumanda sinyali kaset içindeki kontrol kartına ulaştığında motor devreye girer, kapak serbest kalır ve taşıyıcı tabla belirlenmiş mesafe kadar aşağı iner. İniş mesafesi kurulum aşamasında ayarlanır ve her kullanımda aynı noktada durur.
Mekanizmanın en önemli özelliği tekrarlanabilirliktir: cihaz her inişte aynı yükseklik ve aynı eğimle durduğu için projektörün perdeye göre hizası bozulmaz. Bu yüzden ilk kurulumda yapılan hiza ayarı doğruysa sonraki kullanımlarda keystone veya lens kaydırma ayarına dokunmak gerekmez.
Kapak kapalı konumdayken tavan yüzeyine oturur. Doğru gömülmüş bir kasette odaya girildiğinde tavanda yalnızca kapak çizgisi fark edilir, projektörün kendisi görünmez.
Kumanda ve İniş-Çıkış Döngüsü
Kullanım döngüsü iki komuttan ibarettir. İndir komutunda kapak açılır ve tabla iner; kaldır komutunda tabla yukarı çekilir, kapak kapanır. Projektörün kendi açma-kapama komutu bu döngüden bağımsızdır, yani cihaz kapanmadan aparatı yukarı almak mekanik olarak mümkündür ancak cihazın soğuma süresi dolmadan kapalı kasete çekilmesi ısı birikimine yol açar.
Pratik kullanım sırası şudur: önce aparatı indirin, sonra projektörü çalıştırın; bitirirken önce projektörü kapatıp soğumasını bekleyin, ardından aparatı yukarı alın. Bu sıra hem ışık kaynağının ömrü hem kaset içi sıcaklık açısından belirleyicidir.
Kumandanın menzili ve yönü de kullanım konforunu belirler. Alıcı kaset tarafında kaldığı için sinyalin kapak açıklığından geçmesi gerekir; bu nedenle kumanda odanın ortasından kullanıldığında en güvenilir sonucu verir.
Hangi Tavanlarda Kullanılabilir?
Asansörlü aparat, içine gömülebileceği bir boşluk gerektirir. Alçıpan asma tavan, kaset yüksekliği kadar boşluk bırakıldığı sürece en uygun zemindir. Kaset gömülü monte edilir ve yük, asma tavan plakasına değil üstteki taşıyıcı profile ya da betona aktarılır.
- Asma tavan (alçıpan): En yaygın kullanım. Kaset tavan içine girer, kapak alçıpanla aynı hizada kalır.
- Betonarme tavan: Boşluk yoksa kaset gömülemez; bu durumda sabit tavan askı aparatı daha uygundur.
- Ahşap veya kaset tavan: Taşıyıcı sistem yeterli yük taşıyorsa uygundur, kapak ölçüsü tavan modülüne göre planlanır.
- Gergi tavan: Kapak kesiti ve yük aktarımı özel çözüm gerektirir, standart montaj varsaymayın.
Gerekli Tavan Boşluğu ve Kapak Açıklığı
Kaset, projektörün kendi yüksekliğinden daha fazla boşluk ister; çünkü içinde hem cihaz hem iniş mekanizması hem kablo payı bulunur. Bu nedenle montaj öncesinde asma tavan ile beton arasındaki net boşluk ölçülmeli ve projektörün yükseklik, genişlik, derinlik değerleriyle karşılaştırılmalıdır. Boşluk yetersizse çözüm kaseti zorlamak değil, sabit askıya geçmektir.
Kapak açıklığı da projektörün taban ölçüsünden geniş olmalıdır. Cihaz inerken veya çıkarken kenarlara temas ediyorsa mekanizma zamanla hizasını kaybeder. Montaj planında her kenarda pay bırakmak, uzun vadede sessiz ve sorunsuz çalışmanın şartıdır.
Isı yönetimi de bu boşlukla ilgilidir. Projektör çalışırken kaset dışında olduğu için asıl risk cihazın soğumadan yukarı alınmasıdır; kaset içinde hava sirkülasyonu sınırlı olduğundan sıcak bir cihazın kapalı hacme çekilmesi elektronik kart için zorlayıcıdır.
Projektör Ağırlığı ve Bağlantı Plakası
Projektör, taşıyıcı tablaya alt yüzündeki vida delikleri üzerinden ayarlanabilir kollarla bağlanır. Kolların açıklığı farklı marka ve modellerin delik aralıklarına göre ayarlanır, bu yüzden montaj öncesi cihazın alt yüzündeki delik aralığını ölçmek gerekir.
Ağırlık ikinci sınırdır: iniş mekanizması belirli bir yük için tasarlanmıştır ve bu sınırın üstündeki cihazlarda motor yavaşlar, duruş noktası kayar. Ev tipi ve ofis tipi projektörler bu sınırın altında kalır, ancak büyük salon projektörleri için aparat seçimi mutlaka cihaz ağırlığına göre yapılmalıdır.
Perde ile Birlikte Planlama
Aparatın iniş mesafesi, kullanılan perdenin yüksekliğiyle birlikte belirlenir. Tavan askısında lens genellikle perdenin üst kenarı hizasında veya biraz üstünde durur; iniş mesafesi de bu hedefe göre ayarlanır. 2,70 metre tavanlı bir odada 220x124 cm Peak G100 perdesinin alt kenarı 90 cm'ye alınırsa üst kenar 214 cm'ye gelir ve aparatın cihazı yaklaşık 220-230 cm bandına indirmesi beklenir.
Motorlu perdeyle birlikte kullanıldığında iki kumanda ayrı çalışır; perde inerken aparatın da inmesi otomatik değildir. Oda ölçüsüne uygun perde seçimini toplantı odası projeksiyon perdesi sayfasındaki ölçülerle karşılaştırarak yapmak, iniş mesafesini baştan doğru planlamayı sağlar.
Perde büyüdükçe atış mesafesi de uzar ve aparatın tavandaki yatay konumu değişir. 265x150 cm Peak G120 perdede aynı projektör, 220x124 cm Peak G100 perdeye göre yarım metreyi aşan bir mesafe kadar daha geride konumlanır; kaset yeri bu mesafeye göre seçilmelidir. Kaset bir kez tavana gömüldükten sonra yatay konumu değiştirmek tavanı yeniden açmak anlamına gelir, bu yüzden perde ölçüsü montajdan önce kesinleşmelidir.
Asansörlü Aparat mı Sabit Tavan Askısı mı?
| Ölçüt | Asansörlü aparat (Ask2) | Ayarlanabilir tavan askısı (43-65 cm) |
|---|---|---|
| Görünürlük | Kullanım dışında tamamen gizli | Sürekli görünür |
| Kullanım | Kumandayla iner ve çıkar | Elle ayarlanır, sonra sabit kalır |
| Elektrik | Kaset içinde ayrı besleme gerekir | Yalnızca projektör beslemesi |
| Tavan tipi | Asma tavan boşluğu zorunlu | Beton veya asma tavan |
| Yükseklik | İniş mesafesi kurulumda ayarlanır | 43-65 cm aralığında ayarlanır |
| Kurulum | Tavan işi ve elektrik hattı ister | Tek tavan plakası ile biter |
Seçim aslında tek soruya iner: odada kullanım dışında projektörün görünmemesi gerekiyor mu? Toplantı odası, showroom ve otel salonu gibi mekânlarda görsel düzen öncelikliyse asansörlü aparat anlamlıdır. Ev sineması gibi cihazın sürekli aynı yerde durduğu odalarda ise sabit askı hem daha az parça hem daha az bakım demektir; bu çözümü Peak ayarlanabilir 43-65 cm tavan askı aparatı sayfasında inceleyebilirsiniz.
Elektrik tarafı da karar kriterine girer. Asansörlü sistemde kaset içinde motorun beslemesi için ayrı bir hat bulunması gerekir; bu hat tavan kapatılmadan çekilmezse sonradan eklemek zahmetlidir. Sabit askıda ise yalnızca projektörün güç ve görüntü kablosu yeterlidir.
Bakım ve Destek
Mekanizmanın bakımı kaset içinde toz birikmesini engellemekle sınırlıdır. Kapak kenarları ve kızak yüzeyi yılda bir kez kuru bezle temizlendiğinde iniş sesi ve hızı sabit kalır. Yağlama gerektiren bir parça kullanıcı tarafından açılmamalıdır.
Peak ürünleri 5 yıl garanti kapsamındadır. Kurulumla ilgili sorular için 0212 320 20 17 numaralı hattan telefonla veya WhatsApp üzerinden danışmanlık alabilirsiniz; yerinde montaj hizmeti verilmemektedir, bu nedenle tavan ve elektrik işini yapacak teknik ekibin montaj planını baştan görmesi önerilir.
Sonuç
Asansörlü projeksiyon askı aparatı, kumandayla inip çıkan motorlu bir kaset sistemi olarak çalışır ve yalnızca içine gömülebileceği asma tavan boşluğu bulunan odalarda kullanılabilir. Çalışma prensibi ve ölçü detayları için Peak Ask2 Asansörlü Kumandalı Projeksiyon Aparatı sayfasını, alternatif askı çözümleri için askı aparatları kategorisini inceleyebilirsiniz.
