E-spor salonunda turnuva seyirci ekranı için katalogdaki en büyük 16:9 ürün Peak G136'dır: 300x169 cm kumaş ölçüsü ve 136 inç köşegen. 300 cm genişlik, 4,5-7,5 metre aralığına yerleşen 30-50 kişilik bir seyirci bloğunu arka sıralar dahil kapsar. Bu yüzden e-spor salonu projeksiyon perdesi kararı, oyuncu monitöründeki 16:9 görüntünün perdeye birebir oturmasıyla başlar.
E-spor salonu projeksiyon perdesi neden 16:9 oranında seçilir?
PC turnuvalarında perdeye yansıyan şey sahne dekoru değil, oyuncu monitörünün kopyasıdır ve bu görüntü 16:9 oranında üretilir. Katalogdaki gergili perdelerin yedisi de 16:9 oranındadır, yani oyuncu ekranı kırpılmadan ve kenarda boş kumaş bırakmadan perdeye oturur.
Katalogda toplam dört en-boy oranı bulunur: 16:9, 4:3, 1:1 ve 6:5. Turnuva yayını için bu dördünden yalnızca 16:9 grubu doğrudan uyumludur. 4:3 oranındaki bir perdeye 16:9 görüntü verildiğinde yüksekliğin yaklaşık dörtte biri kullanılmaz; 1:1 oranındaki bir perdede bu kayıp daha da büyür.
Oran uyumu seyirci açısından ölçüden önce gelir. 136 inç köşegenli bir perdede görüntü 4:3 formata sıkıştırıldığında etkin köşegen fiilen küçülür, yani büyük perdenin avantajı kaybolur. Gergili perdeler kategorisi bu nedenle e-spor sahnesinin varsayılan başlangıç noktasıdır.
Oyuncu değil seyirci izler: 300 cm genişliğin karşılığı
PlayStation kafelerde her oyuncu kendi ekranına bakar; PC turnuvasında ise oyuncular kabinlerinde kendi monitörlerini kullanır, perde tamamen seyirciye aittir. Bu fark ölçü hesabını değiştirir: perde boyutu oyuncu sayısına göre değil, seyirci bloğunun en arka sırasının uzaklığına göre belirlenir.
Pratikte kullanışlı bir aralık, izleme mesafesini perde genişliğinin 1,5 ile 2,5 katı arasında tutmaktır. Peak G136'nın 300 cm genişliği bu aralıkta 4,5 metre ile 7,5 metre arasına denk gelir. Ön sıra 4,5 metreye alındığında ve sıra aralığı 90 cm kabul edildiğinde dört sıra bu bandın içine yerleşir; en arka sıra 7,2 metrede kalır. Sıra başına 8-12 koltuk konulan bir blok böylece 32-48 kişiyi, yani 30-50 kişilik hedef kapasiteyi karşılar.
Köşegen rakamı tek başına yanıltıcı olabilir, çünkü seyircinin okuduğu şey yükseklik değil genişliktir. 300x169 cm ölçüsünde yükseklik 169 cm'dir; skor tablosu ve mini haritanın arka sıradan okunabilmesi bu 169 cm'nin ekranın alt kenarından ne kadar yükseğe taşındığına bağlıdır.
Gergili perde kategorisindeki yedi ölçü ve seyirci kapasitesi
Gergili perdeler kategorisinde yedi ürün bulunur ve hepsi 16:9 oranındadır. Aşağıdaki tablo bu yedi modelin gerçek ölçülerini, köşegenlerini ve genişliğin 1,5-2,5 katı kuralıyla hesaplanan izleme aralığını gösterir.
| Model | Kumaş ölçüsü (cm) | Köşegen (inç) | En-boy oranı | İzleme aralığı (m) |
|---|---|---|---|---|
| G81 | 180x102 | 81 | 16:9 | 2,7-4,5 |
| G90 | 200x113 | 90 | 16:9 | 3,0-5,0 |
| G100 | 220x124 | 100 | 16:9 | 3,3-5,5 |
| G106 | 234x132 | 106 | 16:9 | 3,5-5,9 |
| G110 | 243x137 | 110 | 16:9 | 3,6-6,1 |
| G120 | 265x150 | 120 | 16:9 | 4,0-6,6 |
| G136 | 300x169 | 136 | 16:9 | 4,5-7,5 |
Tablonun ilk üç satırı küçük mekanlara aittir. G81 180x102 cm ölçüsüyle 4,5 metreye kadar yetişir ve ancak tek masalı bir antrenman odasında işe yarar. G90 200x113 cm ile 5 metreye çıkar; ön sıra 3 metreye alındığında 90 cm aralıkla üç sıra bu sınırın içinde kalır. G100 220x124 cm ölçüsünde 5,5 metrelik bir derinliği kapsar ve 100 inç köşegeniyle küçük salonların en dengeli seçeneğidir.
Orta üç satır turnuva ölçeğine yaklaşır. G106 234x132 cm ile 5,9 metreye, G110 243x137 cm ile 6,1 metreye kadar genişler; aralarındaki 9 cm'lik genişlik farkı izleme sınırını yalnızca 20 santimetre öteler, yani bloğa tek bir sıra bile eklemez. G120 265x150 cm ölçüsünde 6,6 metrelik derinliği taşır ve 120 inç köşegeniyle orta ölçekli bir salonun üst sınırını temsil eder. Son satırdaki Peak G136 300x169 cm motorlu gergili perde ise 136 inç köşegen ve 7,5 metrelik izleme mesafesiyle kategorinin en büyük ürünüdür; 30-50 kişilik seyirci bloğu için kategoride tek başına öne çıkan ölçü budur.
136 inç mi 150 inç mi? Oranın ölçüden önce gelmesi
Katalogda 150 inç köşegenli iki ürün vardır: M150 305x229 cm motorlu perde ve FF150 305x229 cm fast fold perde. İkisi de 4:3 oranındadır. Yani 150 inç projeksiyon perdesi seçenekleri rakam olarak G136'dan büyük görünse de, 16:9 bir turnuva görüntüsünde üst ve alt kenarda kumaş boş kalır.
Hesap şöyle işler: 305 cm genişlikteki 4:3 bir perdeye 16:9 görüntü verildiğinde kullanılan yükseklik 229 cm değil, yaklaşık 172 cm olur. Bu durumda görüntünün köşeden köşeye uzunluğu 350 cm'ye, yani yaklaşık 138 inçe iner ve G136'nın 136 inçiyle neredeyse eşitlenir; üstelik 229 cm'lik perdenin 57 cm'lik alt veya üst bölümü boşa gider. G136'nın 300x169 cm ölçüsü ise tamamen görüntüye ayrılır.
Fast fold modeller sahneye taşınıp sökülen etkinlikler için üretilmiştir; sabit bir e-spor salonunda her hafta kurulup kaldırılmasına gerek yoktur. Sabit salonda motorlu gergili bir perde, kullanılmadığı saatlerde kasasına toplanarak duvarı boşaltır.
Işığı kontrol edilen salonda perde yerleşimi
Projeksiyon görüntüsünün kontrastı perdeden önce salonun ışığına bağlıdır. Perdenin üzerine doğrudan düşen spot veya pencere ışığı, köşegen ne kadar büyük olursa olsun siyahları griye çevirir. Turnuva salonlarında ilk iş, perde yüzeyine gelen ışığı kesip aydınlatmayı seyirci koridorlarına ve oyuncu kabinlerine yönlendirmektir. Bir e-spor salonu projeksiyon perdesi ne kadar büyük olursa, üzerine düşen kaçak ışığın görüntüyü soldurma etkisi de o kadar geniş bir alana yayılır.
Karanlık salon çözümü ürün seçiminde değil, salonun ışık planında aranır. Perde yüzeyine doğrudan ışık düşmeyecek şekilde kurulan bir aydınlatma düzeni, görüntünün siyah seviyesini en çok etkileyen tek müdahaledir; seyirci koridorunu aydınlatan yan duvar armatürleri bu amaçla tavan spotlarının yerini alır.
Yerleşimde ikinci kritik nokta alt kenar yüksekliğidir. Düz zeminli bir salonda arka sıraların önündeki başları aşmak için perdenin alt kenarı 110-120 cm civarına alınır; 169 cm yükseklik buna eklendiğinde görüntünün üst kenarı 280-290 cm'ye ulaşır ve salon tavanının bu yüksekliği karşılaması gerekir.
Sahne düzeni: oyuncu kabini, kamera ve perde hattı
Turnuva sahnesinde perde genelde oyuncu kabinlerinin arkasında kalır, çünkü seyirci hem oyuncuyu hem ekranı aynı bakış açısında görmek ister. Bu düzen perdenin alt kenarını yukarı iter: kabin yüksekliği 120 cm ise görüntünün alt kenarı en az o seviyede olmalıdır.
Yayın kamerası için perde ile oyuncu arasındaki mesafe önemlidir. Kamera her ikisini tek karede alacaksa, 300 cm genişlikteki bir perdenin tamamının kadraja girmesi için kameranın yaklaşık 5 metre geriye yerleşmesi gerekir; bu da 4,5-7,5 metrelik seyirci aralığıyla örtüşür.
Projeksiyon cihazının konumu da bu hattı etkiler. Tavana asılan bir cihazın görüş hattının seyirci başları tarafından kesilmemesi için cihazın perdeye olan mesafesi ve yüksekliği birlikte planlanır; motorlu gergili perdede kasa sabit olduğu için bu hesap bir kez yapılır ve değişmez.
Peak G136 ile ölçü kontrolü ve satın alma süreci
Projeksiyonperdesi.net.tr üzerinde satılan Peak perdeler 5 yıl garanti kapsamındadır ve Türkiye genelinde kargo ile gönderilir. Siparişler kredi kartı veya havale ile tamamlanabilir, Kağıthane/İstanbul'daki mağazada ürünler yerinde görülebilir.
Yerinde montaj hizmeti verilmemektedir; kurulum salonun kendi teknik ekibi veya anlaşılan bir usta tarafından yapılır. Buna karşılık 0212 320 20 17 numarasından telefon ve WhatsApp üzerinden ölçü ve kurulum danışmanlığı alınabilir, yani tavan yüksekliği ve alt kenar hesabı sipariş öncesinde konuşulabilir.
E-spor salonu projeksiyon perdesi siparişi öncesinde salonda ölçülmesi gereken üç rakam vardır: en arka seyirci sırasının perdeye uzaklığı, tavan yüksekliği ve perde duvarının kesintisiz genişliği. 300x169 cm kumaş için duvarda kasa payıyla birlikte en az 320 cm'lik düz bir yüzey bulunması pratik bir alt sınırdır.
Turnuva gününde geri dönülmeyecek karar
E-spor salonunda perde, turnuva başladıktan sonra değiştirilemeyen tek donanımdır; projeksiyon cihazı veya ses sistemi yenilenebilir ama perdenin ölçüsü duvara sabitlenir. Katalog verisi bu kararı sadeleştirir: 16:9 içerik için gergili perdeler kategorisindeki yedi ölçüden biri seçilir ve dört sıralı, 30-50 kişilik seyirci bloğunda 300x169 cm ölçülü, 136 inç köşegenli G136 bu yedili içinde en geniş kapsamı sunar. 150 inç rakamı daha büyük görünse de 4:3 oranı nedeniyle 16:9 içerikte etkin görüntüyü anlamlı biçimde büyütmez. Salonun ışığı kontrol altına alındığında ve alt kenar seyirci başlarının üzerine taşındığında, aynı perde hem haftalık antrenman hem final gecesi için çalışır.